Cello

Cello thường được ví với giọng nam của bộ dây. Âm vực rộng, nên tiếng cello vừa có thể làm nền trầm, vừa có thể hát giai điệu.

Trang này thuộc phần nghe

Opus tập trung vào piano; trang này giúp bạn nghe hiểu nhạc cụ này khi nó xuất hiện trong dàn nhạc, nhạc thính phòng hay concerto. Xem Nhạc cụ trong dàn nhạc.

Âm thanh và cấu tạo

Cello có 4 dây lên theo quãng 5: Đô2 – Sol2 – Rê3 – La3, thấp hơn viola đúng một quãng tám. Người chơi ngồi, đàn tựa giữa hai đầu gối, chân chống (endpin) tì xuống sàn. Âm vực thường dùng từ Đô2 đến khoảng Đô6.

Bấm vào phím để nghe và xem tên nốt.

Nghe các nốt được tô

Cello đọc khóa Fa ở âm vực thấp và vừa, chuyển sang khóa Đô tenor khi lên cao, đôi khi cả khóa Sol ở âm vực rất cao (xem bài 17 về khóa Đô). Người chơi cello vì vậy đọc cả ba khóa.

Như violin, cello không phải nhạc cụ dịch giọng: nốt viết sao vang vậy.

Vai trò

• Dàn nhạc: bè trầm của bộ dây, nhưng cũng được giao giai điệu — ví dụ giai điệu cello mở đầu chương 3 Giao hưởng số 3 của Brahms.
• Thính phòng: có trong mọi tứ tấu dây; cũng có nhiều sonata cho cello và piano (Beethoven, Brahms, Rachmaninoff đều viết sonata cho cello).
• Độc tấu: 6 tổ khúc cho cello độc tấu của Bach (BWV 1007–1012); các concerto của Elgar, Dvořák, Haydn, Saint-Saëns.

Nên nghe

• Bach, Tổ khúc cello số 1 — và cả 6 tổ khúc
• Saint-Saëns, Thiên nga (trong Lễ hội muông thú): bản cho cello
• Elgar, Concerto cello cung Mi thứ, Op. 85
• Dvořák, Concerto cello cung Si thứ, Op. 104
• Haydn, Concerto cello số 1 cung Đô trưởng

Nghệ sĩ nên tìm

Pablo Casals (người làm sống lại sự quan tâm tới nhạc cello của Bach, nhất là qua việc biểu diễn sáu tổ khúc độc tấu), Mstislav Rostropovich, Jacqueline du Pré (bản thu Concerto Elgar năm 1965), Yo-Yo Ma, Sheku Kanneh-Mason.

Nếu muốn học

Nên học với giáo viên ngay từ đầu nếu có điều kiện. Với người mới, nhiều cửa hàng và trường nhạc gợi ý thuê đàn thay vì mua vì cello đắt hơn violin; có nơi cho thuê theo tháng. Học đọc khóa Fa trước, khóa Đô tenor sau.

Xem thêm vị trí cello trong dàn nhạc giao hưởng.

Nguồn

• Bản nhạc: IMSLP. Xem tài liệu tham khảo.

Tiếng piano của công cụ trên trang: mẫu âm Salamander Grand Piano V3 của Alexander Holm, giấy phép CC BY 3.0 (nguồn).